Van Lieshout VI
In deze rubriek plaatst exto elke maand een interview met een van haar kunstenaars in de rubriek 'Uitgelicht'. Deze keer is het de beurt aan Van Lieshout VI.
Hoe ben je in aanraking gekomen met jouw manier van werken?
Ik heb lang gezocht naar wat qua autonome uiting het beste bij mij past. Ik voel me, ook vanuit mijn vak als zelfstandig grafisch ontwerper, misschien het beste thuis bij 2D-werk. Toch maak ik ook graag uitstapjes naar ruimtelijk/3D. Ik wil me niet binden aan één werkwijze. Wat ik maak, hangt vooral af van wat ik tot uitdrukking wil brengen. Vaak staat fotografie -op welke manier dan ook- aan de basis. Soms werk ik met inkt, verf of oliepastelkrijt, een andere keer gebruik ik 3D-pen/bioplastics, klei of gips.
Wat is het verhaal bij je inzending?
Elk werk vertegenwoordigt voor mij een ander verhaal. Zo heb ik me vijf jaar lang gericht op het thema medicijngebruik. Door een afspraak met de medische inspectie en apothekers had ik veel medicijnen (afval) tot mijn beschikking. Dat was heel bijzonder: ieder pilletje wordt gereguleerd in Nederland en ik kon er vrij mee aan de slag. Het resulteerde in een serie van zo’n 10 werken, die telkens een ander aspect belichten. Zoals de prijs van medicijnen (‘Luxury gift’), het medicijn ter verbetering in plaats van genezing (‘Vanity’), of de desastreuze uitwerking die medicijnresten hebben op het milieu (‘Falling apart’) . Het was een zoektocht zonder bijsluiter; je kunt er alles over lezen op mijn site.
Momenteel word ik het meest beïnvloed door ZEN
Wie of wat inspireert jou in je werk?
Ik word vooral geïnspireerd door zaken die me raken in de wereld om mij heen. Maatschappelijke vraagstukken, angsten tijdens de pandemie, of bijvoorbeeld nieuwe technieken en wat die voor de mens betekenen. Momenteel word ik het meest beïnvloed door ZEN. Ik ben er, samen met nog iemand, een boek over aan het schrijven; dat is nog weer een heel andere kunstvorm.
Welk werk heeft een speciale betekenis voor jou en waarom?
Momenteel heeft het werk ‘Ontmoeting’ een speciale betekenis voor mij. Het werk was vorig jaar op de Klimaatexpo in Kasteel Nijenhuis (museum De Fundatie) te zien. Nu heb ik het op klein (A5) formaat laten printen op groeipapier, in een oplage van 30, genummerd en gesigneerd. Het is voor aan de wand, of ... in de grond: In het papier zitten zaden verwerkt. Door de bloemen te laten bloeien help je bijen en vlinders te overleven.
De kerngedachte hierachter is die van de diepe ecologie. Die stelt niet het overleven van de mens centraal, maar komt juist op voor de rechten van alle soorten. Het gaat om het idee dat de natuur een zelfstandige intrinsieke waarde heeft, los van het nut voor de mens. De mens maakt deel uit van de natuur en heeft daarbinnen geen geprivilegieerde positie. Vanuit die gedachte stuitte ik op ‘De Beweging ter Vrijwillig Uitsterven van de Mensheid’. Het motto van de organisatie is Mogen we lang leven en... uitsterven. Men wil bereiken dat zo veel mogelijk mensen zich vrijwillig niet (of minder) voortplanten. Hierdoor zullen andere levensvormen weer meer ruimte krijgen.
Ik hoop dat ik met mijn kunst mensen extra aan het denken kan zetten over bepaalde zaken. ‘Hang deze print aan de muur of stop hem in de grond’ is natuurlijk een enigszins prikkelende boodschap, daar heb ik intern lol van :-)
Een ander werk, ‘Lacrimosa’, houdt ook verband met het thema klimaatverandering. Ik maakte deze man van gips voor de groepstentoonstelling ‘Nectar’, die werd samengesteld door curator Harald Schole. Het was een site-specifiek werk, speciaal gemaakt voor de Amersfoortse Sint-Joriskerk. Het toont een persoon in overpeinzing. Uit zijn gezicht komen/stromen haren/tranen/draden. Zij symboliseren de letterlijke verbintenis tussen mens en natuur. Lacrimosa betekent ‘treuren’ of ‘betraand’ en staat bekend als de laatste muziek die Mozart componeerde voordat hij stierf. Het was een indrukwekkende expositie, waarbij alle kunstenaars een andere, eigen visie lieten zien op de natuur in de stad. Voor deze expositie maakte ik trouwens ook een boekje en de grafische uitingen: het was voor mij daardoor een prachtige samenvloeiing van mijn beroepspraktijk, waarin ik zowel toegepast als autonoom bezig ben.
De kunst van leven is thuis te zijn alsof je op reis bent
Project ZEN - Reis naar binnen
Jaren heb ik mij laten inspireren door mijn reizen. Elke plek waar ik kwam gaf me weer stof tot nadenken, bracht beelden bij me binnen. Tegelijk ben ik groot aanhanger van de uitspraak ‘De kunst van leven is thuis te zijn alsof je op reis bent’: Zelfs in mijn achtertuin ontspinnen zich elk ogenblik nieuwe avonturen. Geen dag is hetzelfde; het licht, de lucht, de planten, dieren en mensen: alles beweegt en levert nieuw materiaal om je te verwonderen. De Taj Mahal was prachtig, maar de Astrantia in mijn tuin is minstens even intrigerend.
Lang was dit mijn stelregel. Tot ik, na een ziekenhuisopname, aan het boek over zen en balans begon. Ik werk er nu met mijn mede-auteur al anderhalf jaar aan. Het is een nieuw en groot project, een heel ander soort ontdekkingsreis, namelijk een tocht naar binnen. Wat speelt er in mij? Wat bevindt zich daar, in mijn lichaam en mijn geest. Wat ligt daar aan onontdekt potentieel, kracht en energie? Door ons boek ben ik het aan het ontdekken, en als vanzelfsprekend neem ik mijn kunst daarin mee.
We hebben een uitgever gevonden en ons boek ligt vanaf half januari in de winkels. Dat zal een belangrijk moment voor me zijn; zo spannend! Ik ben er veel en intensief mee bezig geweest. Mijn kunst is erdoor aan het veranderden. Wat het uiteindelijke resultaat zal zijn weet ik nu nog niet. Afgelopen augustus had ik een solo-expositie in Kunsthuis Wijchen, een koetshuis bij een kasteel. Een heel fijne plek. Tijdens deze expo kwam ik voor het eerst naar buiten met mijn ‘Reis naar Binnen’. De eerste serie werken in dit thema is gemaakt. Een van de werken gaat ook op de cover van het boek komen. Een bijzonder idee. Het boek levert een heel nieuwe inspiratiebron.
Kunst moet prikkelen, shockeren, strelen, emotioneren: zolang het maar iets in beweging zet
Hoe zou je je techniek omschrijven?
Ik heb geen bepaalde techniek, maar volg in mijn kunst altijd het ‘trial-and-error’-principe. Dat is voor mij een manier om andere wegen in te slaan en verrast te worden door wat zo moet zijn. Ik vind het leuk om iedere keer weer met nieuwe materialen te werken. Zo heb ik de afgelopen jaren leren tekenen met een 3D-pen, en de laatste tijd werkte ik veel met gips(verband). Ik vind het fijn om mezelf een materiaal ‘eigen’ te maken, maar verlies een deel van m’n interesse op het moment dat ik precies weet hoe ik het kan beheersen. Nu ben ik uitgenodigd om deel te nemen aan de expositie ‘Metamorfose’, in museum TweeStromenland in 2024. Daarvoor wil ik iets maken van vilt. Nog geen idee hoe dat moet, maar ik kan niet wachten om ermee aan de slag te gaan.
Wat betekent kunst voor jou?
Kunst is een Katalysator. Kunst betekent voor mijzelf een manier van leven waarin ik kan doen wat me ten diepste drijft. Dingen bedenken, creëren, laten zien. Anderen en mezelf verrassen. Kunst over het algemeen is van waarde als het zorgt dat de kijker erdoor gaat reflecteren. Op zichzelf, de wereld. Kunst moet prikkelen, shockeren, strelen, emotioneren: zolang het maar iets in beweging zet.
